Wereldwetenschapsdag (10.11.2026)

Elk jaar op 10 november wordt de Wereldwetenschapsdag voor vrede en ontwikkeling gevierd, waarmee de rol van wetenschap in de samenleving en voor vrede wordt benadrukt.
Deze Dag valt in de Internationale Week over ditzelfde onderwerp. Het thema voor 2026 is ‘wetenschapsdiplomatie: het versterken van samenwerking in een veranderende wereld’.
De hoofddoelen zijn:
o Het versterken van het publieke bewustzijn over de rol van wetenschap voor vreedzame en duurzame samenlevingen.
o Het bevorderen van nationale en internationale solidariteit en wetenschappelijke samenwerking.
o Het hernieuwen van de inzet om wetenschap in te zetten voor het welzijn van de maatschappij. [
Kunstmatige Intelligentie stuwt een nieuw tijdperk van wetenschappelijke en technische vooruitgang. Van robots en taalbegrip tot voorspellende analyses en klimaatmodelering. AI stimuleert onderzoekscapaciteiten en versnelt innovatie in de wetenschappen.
Hoe kunnen we AI verantwoordelijk gebruiken om kennis en vernieuwing te ondersteunen?
De rechtvaardiging om deze Dag te vieren heeft zijn oorsprong in het belang van de rol van wetenschap en wetenschappers voor duurzame samenlevingen en in de noodzaak het publiek te informeren en bij deze wetenschap te betrekken.
De jaarlijkse viering van de Internationale Week van Wetenschap en Vrede maakt een belangrijke bijdrage aan de promotie van vrede. De Week moedigt meer academische uitwisselingen aan over een onderwerp van wereldwijd belang.
De relatie tussen wetenschap en vrede raakt verschillende vakgebieden, van de studie van conflictbestrijding tot de ontwikkeling van nieuwe technologieën.
• Technologie en weerbaarheid: Instituten zoals TNO onderzoeken hoe technologie kan bijdragen aan bescherming, desinformatiebestrijding en crisisbeheersing.
• Ethische dilemma’s: Wetenschappelijk onderzoek richt zich ook op de gevaren van bijvoorbeeld autonome wapensystemen, kunstmatige intelligentie in militaire besluitvorming en de ethiek achter bevelen.
• Reconstructie en trauma: Na afloop van conflicten speelt wetenschap een rol bij onder meer mijnopruiming, wederopbouw en traumastudies.
Er is nog veel werk aan de winkel. Want veel wetenschap wordt bedreven in het ontwikkelen van nieuwe wapens en oorlogstactieken. Het is aan de politiek en uiteindelijk dus aan ons om deze wedloop in vredelievende banen te leiden.

