Dag van de Verenigde Naties

Een heuglijk verjaardagsfeest morgen, 24 oktober: de 70ste verjaardag van de Verenigde Naties. Voor personen een moment om het rustiger aan te gaan doen. Voor organisaties zoals de V.N. een moment om stil te staan aan de bijdrage aan de vaart der volken.

De V.N.is 70 jaar leden opgericht om na de gruwelijke ervaringen van de Tweede Wereldoorlog, oorlogen voorgoed uit te bannen. Voor de oprichting van de Organisatie werd in 1945 drie maanden vergaderd in San Francisco door 49 landen. Op 24 oktober werd het verdrag tot oprichting ondertekend. Voor het duurzaam uitbannen van oorlogen werd verstaan dat je grove onrechtvaardigheden uit de wereld moest helpen, zoals gebrek aan mensenrechten en armoede. Mensenrechten en ontwikkeling waren bijgevolg de twee andere belangrijke doeleinden, naast vrede, van de toen nieuwe wereldorganisatie.
In de 70 jaar is er door de V.N. veel verwezenlijkt. Allereerst is de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens in 1948 geproclameerd. Sindsdien zijn op basis daarvan talloze verdragen gesloten, onder meer op het gebied van discriminatie, foltering en vrouwenemancipatie. De mensenrechten zijn bijna dagelijks in het nieuws. De Mensenrechtenraad waakt ervoor dat de verdragen door lidstaten worden nageleefd en misstanden worden gesignaleerd.

Op het gebied van ontwikkeling is er mogelijk het meest gepresteerd. De organisatie in zijn geheel, maar in het bijzonder onderdelen, zoals UNICEF, UNCHR en UNDP, samen met de Gespecialiseerde Organisatie zoals FAO, WHO, ILO en UNICEF spenderen daar jaarlijks tientallen miljarden dollars aan. De Millenniumdoeleinden (2000-2015)  en de 17 recentelijk goedgekeurde Sustainable Development Goals, waaronder uitroeiing van de armoede in 2030, komen hier ook vandaan.

Op het gebied van vredeshandhaving, speciaal domein van de Veiligheidsraad, is het lastiger geweest. Dit is vooral te wijten aan de uitoefening van het vetorecht door één van de vijf permanente leden in de tijd van de Koude Oorlog. Niettemin wordt er vrede gehandhaafd in zo’n twintig potentiële brandhaarden met in totaal meer dan 100.000 vredestroepen. Ook wordt er veel gedaan aan ontwapening en aan preventieve diplomatie. Maar helaas is oorlog de wereld nog niet uit.
Er blijft nog veel werk aan de winkel alvorens alle wereldburgers een vreedzaam en welvarend bestaan hebben, zoals wij dat kennen in de westerse wereld. We mogen dan ook de Verenigde Naties sterkte en succes toewensen in het volgende decennium van haar bestaan. Een broodnodige wereldorganisatie. Als ze er niet was, zou ze uitgevonden moeten worden.