Persoonlijke integriteit

Deze blog is gebouwd op een Retweet van Lachlan Brown (Ideapod.com) van 21 februari jongstleden. De oorspronkelijke tweet komt van hackspirit.com. Ze is vrijelijk uit het Engels vertaald en hier en daar aangevuld.

Corruptie, integriteit en transparantie staan sinds enige tijd volop in het nieuws. Internationale organisaties zoals de Verenigde Naties, de Organisatie voor Economische samenwerking en Ontwikkeling, de Groep van Twintig en de Europese Unie hebben alle beleid opgesteld om corruptie en belastingontduiking te verminderen of uit te roeien. Dit deels als gevolg van omvangrijke studies en rapportages zoals de Panama en de Paradise Papers. Recentelijk publiceerde Transparency International zijn jaarlijkse rangorde van 180 landen en gebieden over de perceptie van hun integriteit, de ‘Corruption Perceptions Index’. Nederland kwam daarbij op de 8ste plaats, wat op zich niet slecht is. Maar het gaat wel om perceptie, niet om objectieve feiten. En naar het nieuws te beoordelen, zijn er op hoger maatschappelijk niveau in Nederland flink wat corruptiegevallen geweest, en nog. Nederland is volgens velen, ook volgens de criteria van de Europese Unie, een belastingparadijs, het is zelfs Europees kampioen belastingontwijking. Schandalig, vooral als andere landen, vooral arme ontwikkelingslanden, daardoor minder belastingopbrengsten krijgen. Deze wantoestand dient zo snel mogelijk gecorrigeerd te worden.

De meeste grote bedrijven en instellingen hebben anti-corruptie programma’s, die sancties voorschrijven voor het plegen van omkoping en corruptie. De bedoeling daarvan is om corruptie te voorkomen door afschrik-maatregelen. Het recentelijk opgerichte Klokkenluidershuis is evenwel van mening dat deze voorzorgen wel nuttig zijn, maar dat integriteit en anticorruptie idealiter persoonlijke eigenschappen zijn. Waardoor corruptie niet gepleegd wordt en er ook geen sancties nodig zijn.
Integriteit is één van de meest karakterbepalende eigenschappen die iemand kan hebben. Het bepaalt wie je bent en waar je voor staat en of je al of niet conflict en tegenspoed kunt trotseren, terwijl je voet bij stuk houdt.
Integriteit zou van jongs af aan bijgebracht moeten worden, in de opvoeding en in het onderwijs en later op peil gehouden moeten worden door een levendige maatschappij en bedrijfsethiek. Integriteit is een deugd, een samengestelde deugd, zoals uit deze blog verder zal blijken.

Mensen die echte integriteit bezitten, hebben allemaal een bepaalde groep karaktertrekken. Deze 13 gemeenschappelijke trekken houden in:

1. Bescheidenheid
Het is niet edel om je superieur aan je medemens te voelen; echte edelmoedigheid bestaat uit het verbeteren van je vorige ik.
Ernest Hemingway

Individuen met integriteit zijn zich niet volledig bewust van hun eigen innerlijke waarde. Ze zijn bescheiden en staan er niet bij stil dat ze goede burgers zijn. Ze scheppen niet op en lopen niet te koop met wat ze hebben. Ze streven er steeds naar zichzelf te vervolmaken.

2. Goedheid
Goedheid gaat over karakter – integriteit, eerlijkheid, vriendelijkheid, morele moed, enz. Meer dan wat dan ook gaat het om hoe we andere mensen behandelen.
Dennis Prager

Goedheid is een gemeenschappelijke trek van mensen met integriteit. Ze scheppen er plezier in om de levens van mensen om hen heen te verrijken, zelfs als ze daarvoor hun eigen geluk tijdelijk moeten opofferen


3. Authenticiteit
Het voorrecht van je leven is om te worden wie je waarlijk bent.
Carl Jung

Er is geen betere maatstaf van integriteit dan authenticiteit. Authentieke mensen laten hun ware ik zien; ze leven niet vanuit een serie leugens of met maskers voor. Ze houden vast waar ze aan geloven, op welk gebied dan ook.

met open vizier…

 

 

4. Eerlijkheid

Eerlijk duurt het langst.
Ned. spreekwoord

Je kunt geen integriteit hebben zonder eerlijkheid. Mensen met integriteit vinden het niet gepast om te liegen, omdat ze trots zijn op hun waarheden. Zij weten wat voor leven ze willen leiden en dat is er een van eerlijkheid en waarachtigheid, niet van bedrog. Een voordeel van steeds de waarheid spreken is dat je niet hoeft te onthouden wat je eerder gezegd hebt.

 

5. Betrouwbaarheid

Jij moet zelf de verandering zijn, die je in de wereld wilt zien.
Mahatma Gandhi

Een veel voorkomend teken van integriteit is betrouwbaarheid. Je kunt rotsvast vertrouwen op het gedrag en het woord van integere mensen. Ze laten anderen niet vallen, door verraad of leugen, omdat ze zichzelf en anderen respecteren.

6. Erkenning
Hoe meer erkenning je anderen geeft, hoe meer je terugkrijgt. En hoe meer je anderen helpt, hoe meer ze jou willen helpen.
Brian Tracy

Als je iemand ontmoet die echt integer is, kun je er zeker van zijn dat ze niet met je roem gaan strijken of afpakken wat jij gemaakt hebt. Zij kennen de waarde van hard werk en toewijding en weten hoe belangrijk het is om iemand te geven wat hem toekomt.

Burrgemeester Weert en Voorzitter Sociëteit Amicitia

7. Stiptheid

Stiptheid is de beleefdheid van koningen.
Swett Marden

Veel mensen zien er geen probleem in te laat te komen, bij vergaderingen of met projecten. Maar te laat zijn is een vorm van disrespect en mensen met ware integriteit begrijpen dat. Die houden zich aan tijdslimieten, schema’s en afspraken, omdat ze andermans tijd niet willen verdoen.

8. Beleefdheid
Verhoog de kwaliteit van je woorden, niet het volume van je stem. Regen, niet donder, maakt dat bloemen groeien.
Rumi, Perzisch filosoof

Onbeschoftheid is een onaangenaam deel van onze samenleving, ook op de sociale media. We schelden op elkaar en staan toe dat irrationele emotionele reacties de manier bepalen waarop we met de wereld omgaan. Echt integere mensen vermijden dat. Zij weten hoe ze het met iemand op een beleefde manier oneens kunnen zijn; ze weten ook wanneer het beter is zich uit een situatie terug te trekken.

Met de hoed in de hand…..

9. Tweede kansen
Iedereen verdient een kans om zijn/haar fouten goed te maken.

 

Vaak zien we iemand een fout maken en onze eerste opwelling is om schuld te geven, kwaad te worden en de betrokkene op het matje te roepen. Individuen met een hoge mate van integriteit weerstaan die neiging. In plaats daarvan weten ze hoe waardevol het is om anderen het voordeel van de twijfel te geven. Neem niet automatisch het ergste over iemand aan; als je anderen verdenkt van liegen of bedriegen, maar zij beweren het tegendeel, strijk over je hart en geef ze een tweede kans.

10. Emotionele intelligentie
Elke keer dat we ons bewust worden van een speciale gedachte, in plaats van te mijmeren, ervaren we de opening van onze geest.
Joseph Goldstein

De meeste mensen leven alsof zij de enige belangrijke persoon in de wereld zijn, en bekommeren zich niet om het emotionele of fysieke welzijn van anderen. Maar als je integer bent, ben je meer georiënteerd op de wereld en de mensen om je heen. Je leeft niet in je eigen kleine wereldje, maar maakt jezelf deel van de leefwereld van anderen. Als je opmerkt dat iemand een probleem heeft, doe je je best om hem/haar actief bij te staan in de situatie. Dit is ware integriteit.

sociale intelligentie

11. Excuses.
Niemand kan me pijn doen zonder mijn toestemming.
Mahatma Gandhi

Misschien is het moeilijk toegeven dat we ons niet graag willen verontschuldigen. Voor sommigen van ons is het een kwestie van misplaatste trots de overhand te laten hebben over ons nuchtere denken: zelfs als we weten dat het beter zou zijn ons te verontschuldigen, kunnen we het niet over ons hart verkrijgen die drie eenvoudige woorden uit te spreken ‘het spijt me”, eenvoudigweg omdat we niet het onderspit willen delven. Maar echte integriteit ziet verder dan de ijdelheid van winnen of verliezen en geeft er de voorkeur aan om harmonie in plaats van spanning te scheppen. Als dit vereist de sportievere te zijn door als eerste te verontschuldigen, zo zij het!

12. Verantwoording
Een man, een man, een woord, een woord.
Ned spreekwoord

Voor een persoon met echte integriteit, is niets belangrijker dan zijn gegeven woord en zijn verplichtingen. Personen met ware integriteit zien verantwoordingsplicht als een kernelement om een andere persoon, of zichzelf, te vertrouwen.

wortelvast elkaar steunen

13. Oprechtheid

Geluk is wanneer wat je denkt, wat je zegt en wat je doet, in harmonie zijn.
Mahatma Gandhi

Een persoon met integriteit is wars van oneerlijkheid, onoprechtheid of een leugentje om bestwil. Oprechte mensen geloven dat waarachtig zijn de beste manier is om met anderen en de wereld om te gaan. Ze zijn bereid zich voor hun waarden en waarheden op te offeren.

Deugdethiek en integriteit

Dit is de titel van een in 2010 verschenen boek van de hand van Marcel Becker en medeauteurs Hoekstra, Karssing, Niessen en Van Tongeren.

Hoofdstuk 1 geeft de noodzaak aan voor aandacht voor ethiek in ons openbaar bestuur. Daarbij zien we steeds meer dat de deugdethiek de bestaande regelgeving en de codes kan aanvullen. Hoofdstuk 2 zet uiteen wat een deugd is. Hoofdstuk 3 legt de relatie tussen  deugdethiek en ambtelijke integriteit. Hoofdstukken 4 tot en met 7 zijn gewijd aan de vier kardinale deugden: moed, verstandigheid, maat en rechtvaardigheid. In hoofdstuk 8 krijgt de lezer deugd-ethische tips aangereikt hoe met integriteit aan de slag te gaan.
Het  gaat dus vooral over de overheidsadministratie en de plaats van ambtenaren daarin. Daarbij wordt een eerder gezegde van de Hoop Scheffer aangehaald dat het verschil tussen het bedrijfsleven en de overheid de moraal is. Gesteld wordt dat het in de deugdethiek niet alleen gaat om het zich houden aan regels of gedragscodes of het bereiken van een bepaald doel, maar ook om excellent functioneren. Een goed ambtenaar is 24 uur per dag ambtsdrager in die zin dat hij 24 uur per dag het ambt niet mag schaden.
De deugdethiek richt zich niet op handelingen per se, maar op de houding van een persoon en zijn morele kwaliteiten. De houding is slechts algemeen  van karakter en wordt in de concrete situatie waargemaakt De lastigste integriteitsproblemen zijn die waarin de keuze er een is  tussen verschillende waarden  die om de voorrang strijden  en alle in beginsel goed zijn. We bevinden ons dan  in het grote grijze gebied tussen fraude, corruptie, etc. enerzijds en maatschappelijk geaccepteerd gedrag anderzijds.
Het openbaar bestuur is de afgelopen 25 jaar grondig veranderd. De ambtenaar heeft een grotere beslissings- en beoordelingsruimte gekregen. Hij is dynamisch, flexibel en creatief en kan meer dan voorheen oplossingsgericht werken en dat heeft de discussie over  goed handelen stevig beïnvloed. De intensivering van de aandacht voor de ethiek maakt dat de deugd-ethische achtergrond interessant wordt.  
Als het gaat om (ethische) problemen wordt van de ambtenaar veerkracht verwacht. Hij speelt flexibel in op uiteenlopende situaties, maar wel vanuit de kernwaarden van het openbaar bestuur. Bij deze handelwijze past de deugdethiek die goed handelen beschrijft als een situationeel oordelen door iemand die een goed gevormde houding heeft. Handelingen vloeien voort uit houdingen; houdingen bepalen voor een belangrijk deel onze emoties en ook wat en hoe we waarnemen.
Integriteit komt voor in gradaties en we kunnen groeien in integriteit. De deugdethiek biedt handvaten hoe die groei te stimuleren. De ontwikkeling van de juiste houding is een proces dat nooit eindigt.
De voorbeeldfunctie geldt allerwegen als een van de belangrijkste bijdragen aan een goed integriteitsklimaat. Door ons handelen vormen we niet alleen onze eigen houding, maar ook die van anderen. Omgekeerd zijn anderen vaak belangrijk als referentie voor ons eigen handelen. Deugdzaam is degene die zich optrekt aan het voorbeeld en probeert zichzelf te verbeteren.
De vier kardinale deugden verstandigheid, rechtvaardigheid, maat en moed horen thuis in elke deugd, ook in die van de integriteit . De goede ambtenaar zal deze deugden idealiter in grote mate beheersen.
Integriteitsmanagement beweegt zich heen en weer tussen compliance (strikte regelgeving en controle op naleving) aan de ene kant en values (waarden) aan de andere. Er is momenteel een breed gedeelde overeenstemming dat integriteitsbeleid beide moet omvatten. De deugdethiek die positieve oriëntaties formuleert en positivisme als eigenschap van de persoon zelf ziet, staat aan de zijde van de ‘values’ benadering en weet de sterke kant hiervan optimaal te benutten: zij spreekt de persoon en zijn motivatie direct aan en is complementair aan de bestaande regels en codes.

Voor verdere informatie zie www.integriteitoverheid.nl

Bewaren

Anti-corruptie dag

Op persoonlijk niveau schijnt corruptie geleidelijk en bijna onopvallend te beginnen, ook voor de persoon in kwestie. Er is simpele verleiding, het is makkelijk een excuus te vinden en er is geen controle. En stap voor stap gaat het dan de morele berg af. En op een gegeven moment zit je vast. Heb je kornuiten, medeplichtigheid en chantage. belasting6
Dat geldt ook voor grote bedrijven en de (semi-)overheid. Bij bedrijven gaat het om winst, overleving en werkgelegenheid. Er is pressie om te presteren en te leveren. En het business klimaat kan meedogenloos zijn. Ethische argumenten delven dan makkelijk het onderspit. De ethische moraal is er met de gestegen welvaart en de ontkerkelijking niet sterker op geworden. De hellevaart staat niet op de Tom-Tom.
Als je de media volgt, lijken corruptie en omkoperij welig te tieren, in alle sectoren. De privatisering van de maatschappij, sterk gepromoot door Reagan en Thatcher, lijkt er een oorzaak van.
Laten we ook de corrumperende invloed van de maffia’s niet vergeten. Honderden miljarden gaan door dat circuit. En het ziet er soms naar uit dat maffia-invloeden zich uitbreiden. Is het 5, 10 of 25% van het nationaal inkomen dat ‘besmet’ is ? Volgens studies van Prof Unger van de Universiteit van Utrecht wassen we jaarlijks tientallen miljarden euro’s wit.
De maat lijkt nu gelukkig vol. Van meerdere kanten wordt sterk op transparantie en integriteit gehamerd. De groep van Twintig, de OESO, de Europese Unie, de overheid ze zijn allemaal hard bezig om het corruptie-tij te keren. Transparency-International (transparency.org) is één van de eerste en grote voorvechters, die de jaarlijkse corruptie-perceptie index van landen in het leven heeft geroepen. Er is ook een Nederlandse tak (transparency.nl). En de Saxion Hogeschool is ook actief op dit gebied (corruptie.org). Nederland doet het relatief goed op de TI Corruptions Perception Index met in 2014 de achtste plaats onder de 175 vergeleken landen. Je vraagt je af hoe eerlijk het er aan toe gaat in landen die hoger dan plaats 100 staan! Grote ruimte voor verbetering zullen we maar zeggen! Daar hebben we wel met heel andere culturen dan de onze te maken, waar solidariteit met eigen familieverbanden traditioneel belangrijk is.
Volgens deskundigen is corruptie ook schadelijk voor de economie omdat fondsen niet op de meest efficiënte manier benut worden.
Corruptie is het tegendeel van eerlijkheid en rechtvaardigheid en het spreekt voor zich dat het eerste vervangen moet worden door de twee laatste.
Daar is geen simpele oplossing voor. Transparantie, nauw toezicht en effectieve sancties zijn belangrijk. Op persoonlijk niveau, morele overtuiging. Het is van essentieel belang dat de top van de maatschappij het goede voorbeeld geeft. belasting
Ondanks plaats acht op de Corruption Perceptions Index heeft Nederland op sommige punten een dubieuze reputatie, in casu dat het als belastingparadijs fungeert ten gunste van multinationals en ten koste van armere landen. Waar is de dominee die de koopman wat meer in de gaten zou moeten houden …. !?
Hoe heet dat ook weer? Waakzaam zijn over jezelf en je omgeving !? Individueel en collectief!